Kruisschakelaar

100px-Symbol_cross_switch.svg

Symbool van de Kruischakelaar

Wenst men op meer dan twee plaatsen een lamp of lampgroep in- en uit schakelen dan past men een kruisschakeling toe. Deze schakeling is een uitbreiding van de wisselschakeling. Tussen de beide wisselschakelaars zijn één of meer kruisschakelaars (schakelaar C in de figuur) aangebracht.

De kruisschakelaar heeft vier aansluitklemmen waarvan paarsgewijs, twee van de vier klemmen een andere kleur hebben. De twee wisselschakelaars worden verbonden met de kruisschakelaar, ieder op de klemmen met dezelfde kleur.

Symbol_cross_switch_(functional_Symbol).svg

Contactpunten

Voor elke bedienplaats meer is één extra kruisschakelaar nodig (aantal kruisschakelaars = aantal bedieningspunten minus 2). Een kruisschakeling wordt toegepast in trappenhuizen, lange gangen en zeer grote kamers of zalen.

Een kruisschakelaar is een schakelaar met vier aansluitklemmen (A1, A2 en B1, B2). Bij lichtschakelaars hebben deze klemmen doorgaans paarsgewijs een andere kleur.

In de ene stand wordt A1 verbonden met B1 en A2 verbonden met B2; in de andere stand wordt de verbinding gekruist, dus A1 wordt verbonden met B2 en A2 met B1. Een kruisschakelaar kan dus gebruikt worden als poolomschakelaar.

Deze schakelaar dient niet verward te worden met de dubbelpolige schakelaar, deze heeft eveneens vier aansluitingen. De dubbelpolige schakelaar is herkenbaar aan de schakelstandaanduiding op de bedieningsknop.

De kruisschakelaar wordt toegepast bij een zogenaamde kruisschakeling. Hiermee kan men vanuit drie, of meer plaatsen, een of meerdere lampen, naar behoefte in- en uitschakelen. De kruisschakeling is een uitbreiding van een wisselschakeling.

De kruischakelaar van het merk Gamma bevindt zicht in het midden. Aan beide kanten zijn wisselschakelaars geplaatst.

Voor het volgen van de juiste wippersstand op de onderstaande plaatjes moet de kruischakelaar op een bepaalde wijze geplaatst zijn. Als u de achterkant bekijkt moet de CE letters links bovenin staan. Draai nu de schakelaar horizontaal om. De schakelaar staat nu op de juiste stand. Zo niet dan ziet u dat de kruisschakelaar een tegenstelde beweging maakt bij het aan en uit zetten van de lamp. Het werkt maar het kan verwarrend voor u zijn.

20160211_142659

Zonder de kruis heb je een hotelschakeling.

Hieronder met Kruisschakelaar.20160211_141015

 

Schematische Werking van de Kruisschakeling.

1kruisschakeling

2kruisschakeling3kruisschakeling4kruisschakeling5kruisschakeling6kruisschakeling7kruisschakeling8kruisschakeling9Akruisschakeling

Video-Animatie:9Bkruisschakelingoutput_UXqnu1